Liczyrzepa
Liczyrzepa (Duch Gór, Karkonosz, Rzepiór, Rzepolicz, niem. Rübezahl, czes. Krakonoš, Krkonoš) – postać fantastyczna, bohater licznych legend związany z obszarem Karkonoszy.
Legenda Ducha Gór sięga średniowiecza – jej początki wiążą się prawdopodobnie z pogańskim kultem źródeł Łaby. Był początkowo personifikacją sił przyrody w tym miejscu, związaną z kultem Świętowita (Swantewita), któremu składano w ofierze czarne koguty. Podczas chrystianizacji usiłowano wykorzenić dawne zwyczaje, zastępując Swantewita świętym Witem (czes. svatý Vit), którego atrybutem stał się w rejonie sudeckim czarny kogut. Dla walki z dawnymi wierzeniami wykorzystywano też w Karkonoszach postacie innych świętych. Kaplicę św. Wawrzyńca wznieśli w 1681 na Śnieżce (więc w samym sercu krainy Ducha Gór) katoliccy książęta Schaffgotschowie i był to element "odczarowywania" pogańskiego genius loci Karkonoszy (podobny charakter miało egzorcyzmowanie Ducha Gór po czeskiej stronie – u źródeł Łaby). Ducha Gór nazywano też czasem "Panem Janem" (Dominus Johannes), a wynikało to z wprowadzenia kultu św. Jana Chrzciciela w miejsce pogańskich obrzędów przesilenia letniego.
Opowieści o Duchu Gór wciąż jednak były popularne. Początkowo był przedstawiany jako zły duch lub demon. Pierwsze znane przedstawienie graficzne postaci Liczyrzepy pochodzi z mapy Śląska autorstwa śląskiego kartografa Martina Helwiga z 1561 roku. Jest to niezwykły stwór, przypominający nieco jelenia stojącego na tylnych nogach, a nieco może nawet gryfa. Posiada rosochate rogi i diabelski ogon, koźle kopyta, w łapach trzyma wysoki, pionowo stojący kij. Ukazany jest z profilu, z paszczą zwróconą w prawą stronę. Ten wizerunek Ducha Gór jest dziś mało znany, choć powoli powraca i uważniejsi turyści pewnie zwracają na ten motyw uwagę (choćby na biletach do Muzeum Karkonoskiego w Jeleniej Górze).
O wiele popularniejszy i bardziej znany jest natomiast inny wizerunek Liczyrzepy – starego mężczyzny, podpierającego się kosturem, czasem w ubraniu myśliwego. Od XVII wieku przestał być już tylko demonem wzbudzającym strach i powstało o nim wiele legend – jedna z nich mówi o tym, jak Liczyrzepa porwał świdnicką księżniczkę, która dla odwrócenia jego uwagi kazała mu liczyć rzepę w polu, a następnie korzystając z okazji uciekła. Jest to jednak opowieść wymyślona dla wyjaśnienia pochodzenia imienia Liczyrzepa. Prawdziwa jego etymologia jest bardzo niejasna. Polska forma „Liczący rzodkiewki” została wprowadzona przez Stanisława Bełzę (brata Władysława Bełzy) w 1898 roku i jest literacką próbą tłumaczenia niemieckiego imienia Rübezahl. W przytaczanej przez Bełzę wersji opowieści to właśnie liczenie rzodkiewek było okazją do ucieczki wybranki Rübezahla. Przedtem Maciej Bogusz Stęczyński w swoim poemacie Śląsk stosował formę Rzepolicz; używano także formy Rzepiór (zbitka wyrazów rzepa i upiór). Później Józef Sykulski użył określenia „Liczyrzepa”.
Istnieje jednak problem, bo wydaje się, że niemiecki wyraz Rübezahl czy też Rübenzahl nie pochodzi od słów Rübe (rzepa, burak) i zählen (liczyć), lecz prawdopodobnie[potrzebne źródło] jest on związany ze słowami Rabe (kruk) i staroniemieckim Zabel (diabeł). Według innego poglądu w niemieckiej nazwie człon zahl nie wywodzi się od zählen, a od staroniemieckiego Zal, Zagel, czyli chwost albo ogon. Część uczonych twierdzi, że pierwszy człon pochodzi od dawnej nazwy Karkonoszy – Góry Ryfejskie (Riphaei Montes). Jednak mimo fałszywej etymologii, imię Liczyrzepa/Rübezahl jest powszechnie stosowane w odniesieniu do Ducha Karkonoszy zarówno w języku polskim, jak i w niemieckim. Po czesku używa się formy Krakonoš lub Krkonoš.
Na temat Liczyrzepy powstało wiele dzieł literackich i muzycznych, w tym opera Carla Marii von Webera (nieukończona). Duch Gór jest też przedmiotem badań naukowców i mitografów – napisano o nim ok. 200 prac naukowych, w tym prace doktorskie i habilitacyjne. Johann Karl August Musäus opracował literacko legendy o Liczyrzepie w drugim tomie Volksmärchen der Deutschen. Polski pisarz fantasy Andrzej Sapkowski wspomina o postaci Ribezahla, demona Karkonoszy w II tomie Trylogii Husyckiej – Bożych Bojownikach.
Według legendy sudeckiej, Liczyrzepa stworzył również Błędne Skały.

Jest to fragment artykułu Liczyrzepa z darmowej encyklopedii Wikipedia. Na Wikipedii dostępna jest lista autorów.
Na pl.wikipedia.org artykuł Liczyrzepa był wyświetlany 1 138 razy w ciągu ostatnich 30 dni. (Stan z dnia: 16.02.2014)
Zdjęcia dotyczące Liczyrzepa
Miniatura:
Oryginał:
Wyniki wyszukiwania na Google i Bing
2
1
1
Start - Willa LICZYRZEPA Szklarska Poręba
Willa "Liczyrzepa" położona jest malowniczo nad strumykiem Bieleń, w zaciszu starych drzew, a jednocześnie w niewielkiej odległości od centrum miasta i dworca ...
www.liczyrzepa.wszklarskiej.pl/
3
3
2
Duch Gor Karkonosz Liczyrzepa » BogowiePolscy.net - Panteon ...
Duch Gór to legendarny władca Karkonoszy, tajemniczy wędrowiec wspominany od wieków w legendach polskich (Duch Gór, Karkonosz, Liczyrzepa, ...
www.bogowiepolscy.net/duch-gor-karkonosz-liczyrzepa.html
1
>30
3
Liczyrzepa – Wikipedia, wolna encyklopedia
Liczyrzepa (Duch Gór, Karkonosz, Rzepiór, Rzepolicz, niem. ... Pierwsze znane przedstawienie graficzne postaci Liczyrzepy pochodzi z mapy Śląska autorstwa ...
pl.wikipedia.org/wiki/Liczyrzepa
4
>30
4
Dwór Liczyrzepy - Karpacz
Dwór Liczyrzepy ... Restauracja Dwór Liczyrzepy, 58-540 Karpacz, Obrońców Pokoju 4, +48 75 761 93 37, 506 430 837, dworliczyrzepy@dworliczyrzepy.pl
www.dworliczyrzepy.pl/
5
>30
5
Willa Liczyrzepa - Szklarska Poręba
Willa "Liczyrzepa" położona jest malowniczo nad strumykiem Bieleń, w zaciszu starych drzew, a jednocześnie w niewielkiej odległości od centrum miasta i ...
www.e-szklarska.com/obiekty/33/willa-liczyrzepa
6
>30
6
Legenda o Liczyrzepie - - bajki, baśnie, legendy - bloog.pl
Dawno temu, przed wiekami,Gdzie Sudetów pas w niebo się wrzyna,Gród był piękny, co zwał się Świdnicą,W nim piastowska prym wiodła rodzina.Książę Bolko ...
bajdy.bloog.pl/id,4797302,title,Legenda-o-Liczyrzepie,index.html
7
>30
7
Liczyrzepa - Duch Karkonoszy - Karkonosze - www.wkarkonosze.net
Liczyrzepa - Duch Karkonoszy. Czy znacie już Liczyrzepę ? - Nie ...? W takim razie koniecznie przeczytajcie poniższy tekst, bo ten górski duszek może stanąć na ...
www.wkarkonosze.net/duch.php
8
>30
8
Szkolne Schronisko Młodzieżowe Liczyrzepa w Karpaczu - Karpacz
Zapraszamy do Karpacza na nocleg w Schronisku Liczyrzepa. Oferujemy 100 miejsc noclegowych, kuchnię samoobsługową, świetlicę, parking, pełen węzeł ...
schronisko-liczyrzepa.pl/
9
>30
9
Baśń o Liczyrzepie - Republika WWW w Onet.pl
Dla dzieci - baśń o duchu Karkonoszy, Liczyrzepie.
republika.pl/j_uhma/liczyrzepa.html
10
>30
10
Liczyrzepa - Karpacz - Karpacz
Oficjalny serwis internetowy miasta Karpacz, aktualności Karpacza, noclegi w Karpaczu. Atrakcje turystyczne Karpacza. Wykaz imprez i zdarzeń w Karpaczu.
www.karpacz.pl/pl/noclegi-karpacz/szkolne-schronisko-mlodziezowe-liczyrzepa-501
Wyniki wyszukiwania dla "Liczyrzepa"
Google: ok. 15.500.000
Liczyrzepa w nauce
Szkolne Schronisko Młodzieżowe Liczyrzepa, Karpacz, dolnośląskie ...
Obiekty Turystyczne - Noclegi w Polsce :: Szkolne Schronisko Młodzieżowe Liczyrzepa, Karpacz, dolnośląskie - Schronisko w Karkonoszach w górach :: w ...
Kaliniec w Przesiece - Przesieka
Pizzeria Liczyrzepa przeniesiona do sali Kominkowej w Kalińcu ... Banasiak z Uniwersytetu Łódzkiego, głównymi koordynatorami spotkań seminaryjnych i serii ...
Józef Sykulski – Wikipedia, wolna encyklopedia
Ukończył studia polonistyczne na Uniwersytecie Warszawskim (1929) oraz ... co Sykulski przetłumaczył dosłownie jako Liczyrzepa ((weisse) Rübe to rzepa, zaś ...
X Muzyczny Ogród Liczyrzepy : Karpacz.pl
27 Lip 2013 ... X Muzyczny Ogród Liczyrzepy Rübezahls Musikalischer Garten * МУЗЫКАЛЬНЫЙ ... (DZIEKAN WYDZIALU WOKALNEGO UNIWERSYTETU ...
[PDF]Konterfekt Liczyrzepy
Uniwersytetu Wroc³awskiego, J. Janczaka ojcem Liczyrzepy byt Praduch Sudetów, a matk± ¦lęża, a sk±d się wzięty te postacie, wyja¶nimy to przy innej okazji.
Brak liczyrzepa wesołe bajki puzzle - strona 4 - Sklepy24
Wyniki wyszukiwania dla hasła brak Liczyrzepa wesołe bajki puzzle. Strona 4. ... Puzzle Educa, Uniwersytet Potworny, 2 x 48 el. Brak. Markowo wiekowo.
[PDF]informacje i wymogi edytorskie - Wydział Ekonomii, Zarządzania i ...
recenzowanej publikacji w Pracach Naukowych Uniwersytetu ... Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu. Wydział ... Uroczysta kolacja (Dwór Liczyrzepy).
Legendy - Willa Jagniątków - Jelenia Góra Karkonosze Śnieżka ...
... by zapisać się na Uniwersytet. Przed nimi była długa droga przez Karkonosze, w których mieszkał straszny Duch Gór, przezywany Liczyrzepą. Po drodze do ...
Uniwersytet Lewicowy - wypracowanie - VinEze - 02.10.2003 ...
Uniwersytet Lewicowy - wypracowanie - VinEze - 02.10.2003 - Forum ... Liczyrzepa-->Profesor nie podał, mówił cicho, niewyraźnie, a to co ...
Rozwój zapytań na Google


Wpisy na blogach na temat
Liczyrzepa
Liczyrzepa dla Roberta Gudowskiego - Szklarska Poręba
Szklarska Poręba. Serwis internetowy miasta Szklarska Poręba, aktualności, wydarzenia i imprezy w Szklarskiej Porębie. Noclegi w Szklarskiej Porębie. Atrakcje turystyczne Szklarskiej Poręby.
www.szklarskaporeba.pl/wydarzenia/archiwum-wydarzen/informacje-ogolne/2500-liczyrzepa-dla-roberta-gudowskiego.html
Kowary. Kopalnia Liczyrzepa |
Kopalnia jest podziemną częścią kowarskich Zakładów Przemysłowych R-1 zajmujących się wydobyciem rudy uranu, które prezentowałem wcześniej w dwóch częściach:
nickt.pl/kowary-kopalnia-liczyrzepa-2/
Deptak Liczyrzepy w Karpaczu : RadioKarpacz.pl
Deptak Liczyrzepy w Karpaczu radiokarpacz • 27 marca 2013 • 17 Comments ]]> Moim artykułem pragnę rozpocząć poważną dyskusję na temat naszego deptaka. Zdajemy sobie sprawę, że deptak pozostanie dla naszych pokoleń.
radiokarpacz.pl/2013/03/deptak-liczyrzepy-w-karpaczu/
Aktualności OTR INTERKOL: Klasyk Kłodzki i Liczyrzepa 2013
Na przełomie lipca i sierpnia dwie kolejne imprezy zaliczyli zawodnicy ostrowskiego OTR Interkol. Pierwszą z nich była jubileuszowa X edycja Klasyka Kłodzkiego która odbyła się 27 lipca ze startem i metą w Zieleńcu .
aktualnosciinterkol.blogspot.com/2013/08/klasyk-kodzki-i-liczyrzepa-2013.html
Liczyrzepy 2013 « Karkonosze
e-karkonosze.eu/anonse/liczyrzepy-2013/
Liczyrzepa – wywód kulturowo etymologiczny z blogu Najstarsze Drzewa | białczyński
www.bogowiepolscy.net Na blogu Najstarszedrzewa.blogspot.com znajdujemy jak zwykle bardzo ciekawe zdjęcia oraz dokładny wywód kulturowy (w tym etymologię) postaci Liczyrzepy. Nie chcę tutaj rozwijać dodatkowych wątków, przyjdzie na to czas w Księdze Tanów i Tajach Lęgijskich, ale to będzie kiedyś, a tę etymologię warto poznać już dzisiaj. Dodam, że znajduje się ona na zaprzyjaźnionych z nami…
bialczynski.wordpress.com/2013/04/10/liczyrzepa-wywod-kulturowo-etymologiczny-z-blogu-najstarsze-drzewa/
Liczyrzepa - Sudecki Duch Gór
Jak przeprowadzałam się na wieś, czy to przeżyłam i co z tego wyszło.
zpolnocynapoludnie.blox.pl/2011/08/Liczyrzepa-Sudecki-Duch-Gor.html
Bajkowy Zakątek: Polskie legendy: Liczyrzepa - duch gór Karkonoszy
Żyła kiedyś w Karkonoszach panna niezwykłej urody. Nazywała się Dobrogniewa i była ukochaną córką księcia ze Świdnicy.
www.bajkowyzakatek.eu/2010/12/polskie-legendy-liczyrzepa-duch-gor.html
maraton liczyrzepa kto nie byl sporo stracil -
Najlepszy serwis rowerowy: wszystko o trasach, rajdach, maratonach, MTB, porady, trening, dieta dla rowerzystów
polskanarowery.sport.pl/blogi/druzynapnr2012/2012/09/maraton_liczyrzepa_kto_nie_byl_sporo_stracil/1
liczyrzepa już dni liczy
graficzna systematyka uczuć.
agde.blox.pl/2010/10/liczyrzepa-juz-dni-liczy.html
123